Starline yarım yüz maskeleri; uygun filtrelerle birlikte gaz, buhar, toz, duman, aerosol ve partikül risklerine karşı solunum koruması sağlamak amacıyla kullanılan tekrar kullanılabilir maske sistemleridir.
Maske gövdesi tek başına koruma sağlamaz. Ortamdaki kirleticinin türü ve yoğunluğu belirlenmeli; Starline maske gövdesiyle uyumlu gaz, partikül veya kombine filtre seçilmeli ve maskenin kullanıcının yüzüne sızdırmaz oturduğu doğrulanmalıdır.
Yarım yüz maskesi seçimine maskenin modelinden önce ortamda bulunan kirleticinin belirlenmesiyle başlanmalıdır. Boya solventi, asit gazı, amonyak, kaynak dumanı, zımpara tozu ve bilinmeyen kimyasal buhar aynı filtreyle kontrol edilemez.
Kirleticinin adı, konsantrasyonu, maruziyet süresi, çalışma sıcaklığı, ortamın havalandırması ve oksijen durumu belirlendikten sonra uygun maske gövdesi ile filtre sınıfı birlikte seçilmelidir.
| Seçim kriteri | Kontrol edilecek bilgi | Neden önemlidir? |
|---|---|---|
| Kirleticinin türü | Toz, aerosol, organik buhar, asit gazı, amonyak veya karma risk | Filtre üzerindeki harf ve partikül sınıfını belirler. |
| Konsantrasyon | Ortam ölçümü, mesleki maruziyet sınırı ve yapılan işlem | Filtreli maskenin ortam için yeterli olup olmadığını etkiler. |
| Oksijen seviyesi | Kapalı alan, tank, kuyu veya havalandırması yetersiz alan olup olmadığı | Filtreler oksijen üretmez ve oksijen yetersizliğini gidermez. |
| Maske gövdesi | TPE veya silikon yapı, beden, baş bantları ve yüz uyumu | Maske ile yüz arasındaki kaçak gerçek korumayı azaltabilir. |
| Filtre bağlantısı | Filtrenin ilgili Starline maske modeliyle fiziksel ve teknik uyumu | Benzer görünen farklı marka filtreler otomatik olarak uyumlu değildir. |
| Göz ve yüz riski | Kimyasal sıçrama, tahriş edici gaz veya partikülün göze ulaşma ihtimali | Yarım yüz maskesine ek gözlük veya tam yüz maskesi gerekebilir. |
| Kullanım süresi | Vardiya süresi, iş yoğunluğu, sıcaklık ve kullanıcı konforu | Gövde malzemesi, ağırlık ve baş bandı seçimini etkiler. |
| Filtre değişimi | Üretici talimatı, kullanım kaydı ve iş yerine özel değişim programı | Filtrenin yalnızca dış görünüşünden kalan kapasitesi anlaşılamaz. |
Kirleticinin bilinmediği, konsantrasyonun ölçülmediği, oksijen yetersizliği ihtimali bulunan, ani ölüm veya ciddi sağlık tehlikesi oluşturabilecek ortamlarda Starline yarım yüz maskesi ve filtreleri otomatik çözüm olarak kabul edilmemelidir. Bu alanlar için ortam ölçümü ve uygun bağımsız solunum sistemi değerlendirilmelidir.
Starline V-800 ve STL-900, değiştirilebilir çift filtrelerle kullanılan yarım yüz maskeleridir. Temel seçim farkı maske gövdesinin malzemesi, kullanıcı konforu, çalışma süresi ve işletmenin satın alma yaklaşımıdır.
| Model | Gövde yaklaşımı | Genel tercih mantığı | Kontrol edilmesi gereken |
|---|---|---|---|
| Starline V-800 | Hafif TPE gövde ve çift filtreli yapı | Pratik, ekonomik ve filtreli setle hızlı ürün seçimi | Yüz uyumu, filtre sınıfı ve baş bandı ayarı |
| Starline STL-900 | Silikon gövde ve çift filtreli yapı | Uzun kullanımda yüz teması ve konfor beklentisi | Beden, yüz yapısı, filtre uyumu ve temizlik planı |
Gaz ve kombine filtrelerdeki harfler, filtrenin hangi kirletici grubuna yönelik olduğunu gösterir. Harflerin bulunması filtrenin bütün kimyasallara karşı kullanılabileceği anlamına gelmez.
| Kod | Genel filtre grubu | Örnek kullanım yaklaşımı | Önemli uyarı |
|---|---|---|---|
| A | Belirli organik gaz ve buharlar | Boya, vernik, bazı solvent ve hidrokarbon uygulamaları | Kimyasalın türü ve kaynama özelliği teknik tablodan doğrulanır. |
| B | Belirli inorganik gaz ve buharlar | Üretici tablosunda açıkça belirtilen inorganik kirleticiler | Karbonmonoksit gibi her inorganik gazı kapsadığı düşünülmemelidir. |
| E | Kükürt dioksit ve belirli asit gazları | Asit gazı içeren belirli endüstriyel prosesler | Kimyasalın adı ve filtre uygunluğu yazılı olarak doğrulanmalıdır. |
| K | Amonyak ve belirli türevleri | Amonyak kullanılan bakım, temizlik ve proses işleri | Konsantrasyon ve ortam şartları ayrıca değerlendirilir. |
| P | Katı ve sıvı partiküller | Toz, duman, aerosol, sis ve partikül içeren işler | Gaz ve buhara karşı tek başına koruma sağlamaz. |
“Boya filtresi”, “ilaçlama filtresi” veya “kimyasal filtresi” gibi genel ifadeler yeterli değildir. Kullanılan ürünün GBF/SDS belgesi incelenmeli ve gerçek kimyasallar filtre üreticisinin dayanım tablosuyla karşılaştırılmalıdır.
Her iki filtreli set de gaz veya buhar filtresiyle partikül korumasını birleştiren sistemlerdir. Aralarındaki temel fark gaz filtresinin kapsadığı kirletici gruplarıdır.
| Set | Genel kapsam yaklaşımı | Değerlendirilebilecek işler | Seçim uyarısı |
|---|---|---|---|
| A1P2R | Belirli organik gaz ve buharlar ile P2 partikül koruması | Uygunluğu doğrulanmış boya, vernik, solvent ve aerosol uygulamaları | Her solventi, düşük kaynama noktalı maddeyi veya bilinmeyen karışımı kapsamaz. |
| ABEK1P2R | A, B, E ve K grupları ile P2 partikül koruması | Birden fazla gaz grubunun bulunduğu ve bileşimi açıkça belirlenmiş prosesler | Daha fazla harf bulunması filtrenin her kimyasala uygun olduğu anlamına gelmez. |
Kullanılan kimyasalın ABEK gruplarında bulunmaması, ortam konsantrasyonunun yüksek olması veya oksijen yetersizliği bulunması durumunda ABEK filtre uygun çözüm olmayabilir. Filtre kapsamı gerçek tehlikeyle eşleşmelidir.
Gaz filtrelerinde harfin ardından gelen sayı, filtrenin standart kapsamındaki kapasite sınıfını belirtir. Bu sayı tek başına maskenin bütün çalışma ortamındaki koruma seviyesini veya kullanım süresini göstermez.
| Sınıf | Genel kapasite yaklaşımı | Önemli not |
|---|---|---|
| 1 | Daha düşük kapasiteli gaz filtresi sınıfı | Çalışma süresi veya güvenli maruziyet süresi olarak okunmamalıdır. |
| 2 | Orta kapasiteli gaz filtresi sınıfı | Daha büyük kapasite, her ortamda kullanılabileceği anlamına gelmez. |
| 3 | Daha yüksek kapasiteli gaz filtresi sınıfı | Maske tipi, izin verilen konsantrasyon ve üretici sınırları ayrıca değerlendirilir. |
P2 ifadesi partikül filtresinin sınıfını; R işareti ise ürünün ilgili standart ve üretici talimatları kapsamında birden fazla vardiyada kullanılabilen yeniden kullanılabilir filtre olarak değerlendirildiğini belirtir.
R işareti filtrenin sınırsız kullanılabileceği anlamına gelmez. Solunum direnci, kirlenme, hasar, hijyen, depolama ve üreticinin değiştirme talimatları takip edilmelidir.
Starline V-800 ve STL-900 gibi çift filtreli sistemlerde sağ ve sol bağlantıya uyumlu iki filtre birlikte takılmalıdır. Filtreler aynı tipte ve benzer kullanım durumunda olmalıdır.
| Yanlış kullanım | Doğru yaklaşım |
|---|---|
| Maskeyi yalnızca tek filtreyle kullanmak | Sağ ve sol tarafa uygun iki filtre takmak |
| Bir tarafa A1, diğer tarafa ABEK filtre takmak | İki tarafta aynı tip ve sınıfta filtre kullanmak |
| Yeni filtreyi uzun süre kullanılmış filtreyle eşleştirmek | Filtre çiftlerini birlikte değiştirmek ve kayıt altında tutmak |
| Bağlantısı benziyor diye farklı marka filtre kullanmak | Yalnızca maske üreticisinin uyumlu gördüğü filtreleri kullanmak |
| Maske türü | Kapsadığı bölge | Genel kullanım yaklaşımı | Sınırlama |
|---|---|---|---|
| Tek kullanımlık toz maskesi | Burun ve ağız | Uygun sınıftaki toz ve partikül riskleri | Gaz ve kimyasal buhar koruması sağlamaz. |
| Yarım yüz maskesi | Burun, ağız ve çene | Uygun değiştirilebilir filtrelerle gaz, buhar veya partikül riski | Göz ve yüz koruması sağlamaz. |
| Tam yüz maskesi | Göz, burun, ağız ve yüzün önemli bölümü | Solunumla birlikte göz ve yüz koruması gereken uygulamalar | Doğru filtre, beden, yüz uyumu ve ortam sınırları yine değerlendirilmelidir. |
Tahriş edici gaz, kimyasal sıçrama, yoğun toz veya yüz bölgesine yayılan tehlike bulunan işlerde uygun koruyucu gözlük, goggle veya tam yüz maskesi değerlendirilmelidir. Maske ve gözlük birlikte kullanıldığında birbirlerinin yüz oturuşunu bozmamalıdır.
Yarım yüz maskesinin koruma sağlayabilmesi için maske contasıyla cilt arasında kesintisiz temas bulunmalıdır. Maske sızdırmazlık hattındaki sakal, yoğun kirli sakal, saç, başlık veya başka bir ekipman kaçak oluşturabilir.
Kullanıcıların yüz yapıları farklı olduğundan aynı model herkeste aynı şekilde oturmayabilir. Beden seçimi ve iş yerine uygun yüz uyum testi programı uygulanmalıdır.
Her takmada yapılan sızdırmazlık kontrolü günlük kullanım adımıdır. İşletmenin solunum koruma programında yapılan nicel veya nitel uyum testi ise seçilen maske modelinin kullanıcıya uygunluğunu değerlendiren ayrı bir işlemdir.
Gaz filtresinin kullanım süresi yalnızca takıldığı tarihe göre belirlenemez. Kimyasalın türü ve yoğunluğu, ortam sıcaklığı, nem, kullanıcının solunum hızı, günlük çalışma süresi ve filtrenin depolanması kapasiteyi etkiler.
| Durum | Yapılması gereken |
|---|---|
| İşletmenin belirlediği değişim zamanının dolması | Filtre çifti yenilenmelidir. |
| Partikül filtresinde belirgin solunum direnci artışı | Filtre veya ön filtre üretici talimatına göre değiştirilmelidir. |
| Filtrenin hasar görmesi, ıslanması veya kirlenmesi | Kullanıma devam edilmemelidir. |
| Filtrenin açıkta veya kapağı kapatılmadan saklanması | Kullanılabilirlik durumu prosedüre göre değerlendirilmelidir. |
| Filtre geçmişinin ve ilk kullanım tarihinin bilinmemesi | Kritik alanda kullanılmadan önce yenilenmesi değerlendirilmelidir. |
Bazı kimyasalların kokusu algılanamayabilir, koku eşiği güvenli maruziyet sınırından yüksek olabilir veya kullanıcı zamanla kokuya alışabilir. Gaz filtreleri için yazılı ve önceden belirlenmiş değişim programı oluşturulmalıdır.
Hayır. “Boya” tek bir kimyasal değildir. Boya, tiner, sertleştirici, astar ve temizleme solventleri farklı bileşenler içerebilir. Sprey uygulamasında organik buharın yanında sıvı aerosol ve boya sisi de oluşabilir.
Kullanılan bütün ürünlerin GBF/SDS belgeleri incelenmeli, özellikle bileşim ve maruziyet kontrol bölümleri değerlendirilmelidir. Filtre seçimi yalnızca ürün ambalajındaki “boya” adına göre yapılmamalıdır.
Tarım ilacı, pestisit veya dezenfektan ürünlerinin formülasyonları farklıdır. Bazı ürünlerde partikül veya sıvı aerosol riski ön plandayken bazı ürünlerde organik buhar veya farklı gaz grupları bulunabilir.
Doğru seçim için ürün etiketi, uygulama şekli, aktif ve yardımcı maddeler ile Güvenlik Bilgi Formu değerlendirilmelidir. Solunum korumasına ek olarak kimyasal eldiven, göz-yüz koruması ve uygun koruyucu kıyafet gerekebilir.
Ürünün hangi filtre kodunu gerektirdiği teknik belgeyle doğrulanmadan A, ABEK veya yalnızca P sınıfı filtre seçilmemelidir.
Gaz filtreleri kullanım dışında ortam havasındaki kirleticileri ve nemi tutmaya devam edebilir. Bu nedenle filtreler üretici talimatına göre kapatılmalı veya sızdırmaz bir saklama kabında korunmalıdır.
Maske gövdesi ve filtreler farklı standartlar kapsamında değerlendirilir. Maske üzerinde EN 140 bulunması kullanılan filtrenin doğru seçildiği anlamına gelmez.
| Standart | Genel kapsam | Seçim notu |
|---|---|---|
| EN 140 | Tekrar kullanılabilir yarım ve çeyrek maskelerin gereklilik, test ve işaretlemeleri | Maske gövdesini kapsar; kirleticiye uygun filtre ayrıca seçilir. |
| EN 143 | Değiştirilebilir partikül filtrelerinin gereklilik, test ve işaretlemeleri | Partikül filtresi gaz ve kimyasal buharı otomatik olarak kapsamaz. |
| EN 14387 | Gaz filtreleri ve gaz-partikül kombine filtreleri | Harf, kapasite sınıfı ve üretici kimyasal tablosu birlikte incelenir. |
| EN 149 | Partiküllere karşı filtreli yüz maskeleri | Değiştirilebilir filtreli EN 140 yarım yüz maskesiyle karıştırılmamalıdır. |
| EN 136 | Tam yüz maskelerinin gereklilik, test ve işaretlemeleri | Göz ve yüz koruması gereken işlerde yarım yüz maskesinden farklıdır. |
Starline yarım yüz maske fiyatları; maske gövdesinin TPE veya silikon olmasına, ürünün yalnızca gövde ya da filtreli set olarak satılmasına ve setteki filtre sınıfına göre değişebilir.
Kurumsal alımlarda maske fiyatının yanında gerekli filtre çifti, ön filtre, tutucu, filtre değiştirme sıklığı, temizlik ve yedek maske ihtiyacı da toplam kullanım maliyetine eklenmelidir.
Solunum koruyucu seçimi yalnızca maske modeli, filtre rengi veya ürün adına göre yapılmamalıdır. Kirleticinin türü ve konsantrasyonu, oksijen durumu, kullanım süresi, yüz uyumu ve filtre değişim planı uzman risk değerlendirmesiyle belirlenmelidir.
Ortamdaki gaz, buhar, toz ve partikül risklerini belirleyerek uygun Starline maske gövdesini ve filtre sınıfını birlikte seçin.