ESKİŞEHİR | Elazığ | Hatay | Zonguldak | Konya | Giresun | İstanbul | Yozgat | Kayseri ve Diğer Tüm İller ...
TR − TL
English
Hesabım
Sepetim
İSG’de etiketleme kilitleme prosedürü, bakım, onarım, temizlik, arıza giderme ve makine ayar çalışmaları sırasında tehlikeli enerjinin kontrol altına alınması için hazırlanan yazılı güvenlik sistemidir. Bu sistem, işletmelerde genellikle EKED LOTO olarak adlandırılır.
Sadece makineyi kapatmak veya operatöre haber vermek güvenli çalışma için yeterli değildir. Elektrik, pnömatik, hidrolik, mekanik, buhar, gaz, sıvı ve depolanmış enerji kaynakları ayrı ayrı belirlenmeli, izole edilmeli, kilitlenmeli, etiketlenmeli ve çalışma öncesinde enerjisiz olduğu doğrulanmalıdır.
İşletmenizde kullanılacak kilit, etiket, hasp, vana kilidi, devre kesici kilidi ve kilitleme istasyonu gibi ürünleri incelemek için EKED LOTO etiketleme kilitleme ürünleri kategorisine göz atabilirsiniz.
İSG’de etiketleme kilitleme prosedürü; hangi ekipmanda, hangi enerji kaynaklarının, kim tarafından, hangi ürünlerle, hangi sırayla kilitleneceğini ve iş bitiminde sistemin nasıl güvenli şekilde devreye alınacağını açıklayan yazılı prosedürdür.
Etiketleme kilitleme, bakım veya servis işlemi sırasında bir makine ya da enerji kaynağının kontrolsüz şekilde çalışmasını önlemek için uygulanan güvenlik yöntemidir. Bu yöntemde enerji kaynağı izole edilir, fiziksel olarak kilitlenir, görünür bir uyarı etiketiyle işaretlenir ve çalışmaya başlamadan önce enerjisiz olduğu denenir.
EKED ifadesi Türkçede “Etiketle, Kilitle, Emniyete Al, Dene” şeklinde açıklanır. LOTO ise İngilizce “Lockout Tagout” ifadesinin kısaltmasıdır. Her iki ifade de aynı temel güvenlik yaklaşımını anlatır.
Konunun genel mantığını daha detaylı incelemek için EKED LOTO etiketleme kilitleme sistemi rehberi içeriğini okuyabilirsiniz.
Bakım çalışmaları sırasında yaşanan ciddi iş kazalarının önemli bir kısmı, makinenin beklenmedik şekilde çalışması veya enerjinin tam izole edilmemesi nedeniyle meydana gelir. Makine kapalı görünse bile basınç, elektrik yükü, yay kuvveti, sıcak yüzey, döner parça veya asılı yük gibi riskler devam edebilir.
Yazılı bir EKED LOTO prosedürü, çalışanların aynı güvenlik adımlarını takip etmesini sağlar. Böylece uygulama kişisel alışkanlıklara bırakılmaz; hangi makinede hangi enerji kaynağının nasıl kilitleneceği önceden tanımlanmış olur.
Bakım yapılan ekipmanın yanlışlıkla çalıştırılmasını, enerjinin kontrolsüz şekilde geri gelmesini ve çalışanların elektrik, basınç, sıkışma, ezilme, yanma veya kesilme gibi risklere maruz kalmasını önlemektir.
Etiketleme kilitleme prosedürü yalnızca büyük fabrikalarda değil, enerji izolasyonu gereken tüm işlerde değerlendirilmelidir. Özellikle bakım, arıza, temizlik ve ayar işlemlerinde makinenin normal üretim sürecinden farklı bir risk seviyesi oluşur.
Başarılı bir EKED LOTO sisteminde görev ve sorumluluklar açıkça tanımlanmalıdır. Her çalışan aynı yetkiye sahip değildir. Bu nedenle prosedürde yetkili çalışan, etkilenen çalışan, bakım sorumlusu ve İSG biriminin rolleri ayrı ayrı belirtilmelidir.
Etiketleme kilitleme prosedürü genel bir talimat olarak hazırlanabilir; ancak yalnızca genel metin yeterli değildir. Riskli makineler için makine bazlı uygulama adımları da yazılmalıdır. Çünkü bir konveyör hattı ile pres makinesinin enerji kaynakları ve kilitleme noktaları aynı değildir.
İşletmede bakım yapılan makineler, üretim hatları, panolar, kompresörler, kazanlar, presler, CNC tezgahları, robotik hücreler ve enerji hatları listelenir.
Her ekipman için elektrik, pnömatik, hidrolik, mekanik, buhar, gaz, sıvı, sıcaklık ve depolanmış enerji kaynakları ayrı ayrı değerlendirilir.
Hangi şalterin, sigortanın, vananın, valfin, pano kapağının veya kontrol noktasının kilitleneceği belirlenir. Bu noktalar sahada kolay anlaşılır şekilde işaretlenmelidir.
Enerji kaynağına göre asma kilit, devre kesici kilidi, vana kilidi, hasp kilit çoklayıcı, uyarı etiketi, kilitleme istasyonu veya hazır EKED LOTO seti belirlenir.
Makinenin durdurulması, enerji izolasyonu, kilitleme, etiketleme, depolanmış enerjinin boşaltılması, deneme ve iş bitiminde geri alma adımları net şekilde belirtilir.
Yetkili çalışanlara uygulamalı eğitim verilmeli, etkilenen çalışanlar bilgilendirilmeli ve prosedürün sahada uygulanıp uygulanmadığı düzenli olarak kontrol edilmelidir.
İşletmeye özel bir etiketleme kilitleme prosedürü hazırlanırken aşağıdaki başlıklar mutlaka değerlendirilmelidir. Bu yapı, İSG dokümantasyonunu daha anlaşılır ve denetlenebilir hale getirir.
EKED LOTO prosedüründe yalnızca elektrik enerjisini yazmak eksik bir yaklaşımdır. İş kazaları çoğu zaman farklı enerji türlerinin gözden kaçırılması nedeniyle oluşur. Bu nedenle prosedürde tüm enerji kaynakları listelenmelidir.
Şalter, sigorta, pano, motor, kondansatör ve kontrol devreleri.
Basınçlı hava hatları, valfler, silindirler ve hava tankları.
Hidrolik presler, kaldırma sistemleri, pompalar ve basınç hatları.
Yay, ağırlık, döner parça, kayış, zincir, mil ve sıkışmış parça enerjisi.
Sıcak yüzeyler, buhar hatları, kazanlar, kimyasal ve sıvı hatları.
Kondansatör, basınç, asılı yük, sıkışmış yay ve beklenmeyen hareket riski.
Etiketleme kilitleme sisteminde kilidin fiziksel olarak sağlam olması kadar, anahtar yönetimi de önemlidir. Ortak kullanılan, üzerinde isim olmayan veya anahtarı herkesin erişebildiği kilitler güvenlik sistemini zayıflatır.
Etiket, kilitleme yapılan enerji noktasındaki uyarıyı görünür hale getirir. Ancak etiketin etkili olabilmesi için üzerinde belirsiz veya eksik bilgi olmamalıdır.
Unutulmamalıdır: Etiket, kilidin yerine geçmez. Etiket uyarı sağlar; enerji izolasyonunu güvenceye alan ürün fiziksel kilitleme aparatıdır.
Prosedür hazırlanırken kullanılacak ürünler de netleştirilmelidir. İşletmede enerji kaynağına uygun ürün yoksa prosedür kâğıt üzerinde kalır ve sahada uygulanamaz.
Ürün gruplarını birlikte incelemek için etiketleme kilitleme EKED LOTO ürünleri sayfasını ziyaret edebilirsiniz.
Genel prosedür işletme genelinde çerçeve sağlar. Ancak riskli makinelerde makine bazlı talimat hazırlanması daha doğru olur. Çünkü her makinenin enerji kaynağı, durdurma şekli, kilitleme noktası ve deneme adımı farklı olabilir.
Bant, motor, redüktör, sıkışma ve otomatik çalışma riskleri için ayrı değerlendirilmelidir.
Konveyör EKED rehberini okuRobot hücresi, otomatik hareket, bakım alanı ve kontrol devresi birlikte ele alınmalıdır.
Robotik sistem EKED rehberini okuHidrolik, pnömatik ve mekanik enerji kaynakları yüksek risk oluşturabilir.
Pres EKED rehberini okuKesici takım, otomatik hareket, elektrik ve kapı güvenliği birlikte değerlendirilmelidir.
CNC EKED rehberini okuİşletmeye dışarıdan gelen bakım, servis veya montaj ekipleri de etiketleme kilitleme prosedürüne dahil edilmelidir. Taşeron ekibin kendi alışkanlıklarıyla çalışması ciddi risk oluşturabilir.
Prosedürün sahada uygulanabilmesi için çalışanlara düzenli eğitim verilmelidir. Eğitim yalnızca teorik anlatım olmamalı; gerçek kilit, etiket, hasp, vana kilidi ve devre kesici kilidi üzerinden uygulamalı gösterim yapılmalıdır.
İSG uzmanları ve bakım sorumluları, etiketleme kilitleme uygulamasını sahada periyodik olarak kontrol etmelidir. Aşağıdaki liste genel kontrol amacıyla kullanılabilir.
İSG’de etiketleme kilitleme, bakım ve onarım sırasında tehlikeli enerji kaynaklarının kontrol altına alınması, fiziksel olarak kilitlenmesi, uyarı etiketiyle işaretlenmesi ve çalışmaya başlamadan önce enerjisiz olduğunun doğrulanmasıdır.
Bakım ekipleri, elektrik ekipleri, mekanik bakım personeli, üretim çalışanları, taşeron servis ekipleri, vardiya sorumluları ve İSG birimi için hazırlanır.
Hayır. Elektriğin yanında pnömatik, hidrolik, mekanik, buhar, gaz, sıvı, sıcaklık ve depolanmış enerji kaynaklarında da uygulanabilir.
Hayır. Prosedür yazılı çerçeveyi oluşturur; sahada uygulanabilmesi için uygun asma kilit, devre kesici kilidi, vana kilidi, hasp, etiket ve kilitleme istasyonu gibi ürünler gerekir.
Genel güvenli uygulama, kilidi takan kişinin kendi kilidini kaldırmasıdır. İstisnai durumlar için prosedürde yazılı kontrol ve onay süreci bulunmalıdır.
Etiketleme kilitleme prosedürü, işletmelerde bakım güvenliğini sistemli hale getirir. Ancak bu prosedür sadece dosyada kalırsa iş kazalarını önlemeye yetmez. Her makine için enerji kaynakları belirlenmeli, doğru ürünler seçilmeli, çalışanlar eğitilmeli ve saha uygulaması düzenli olarak denetlenmelidir.
Propazar’da işletmenizin EKED LOTO prosedürünü sahada uygulamanıza yardımcı olacak asma kilit, devre kesici kilidi, vana kilidi, hasp kilit çoklayıcı, uyarı etiketi, kilitleme istasyonu ve hazır set seçeneklerini inceleyebilirsiniz. Ürün gruplarını görmek için EKED LOTO etiketleme kilitleme ürünleri kategorisini ziyaret edebilirsiniz.
