A1P3 ve A2P3 Filtre Nedir? Hangi Gaz ve Partiküllerden Korur?

A1P3 ve A2P3 filtreler; organik gaz veya buharla birlikte ince toz, sıvı aerosol, boya sisi ya da başka partiküllerin bulunduğu işlerde değerlendirilen kombine solunum filtreleridir.

Bu filtreler boya, vernik, yapıştırıcı, reçine, temizlik solventi ve benzeri işlerde sık gündeme gelir. Ancak yalnızca ürünün “boya”, “tiner” veya “solvent” olarak adlandırılması, A1P3 ya da A2P3 filtrenin kesin olarak uygun olduğunu göstermez.

Doğru filtre seçimi için kimyasalın tam adı, CAS numarası, kaynama noktası, ortam konsantrasyonu, uygulama yöntemi, Güvenlik Bilgi Formu ve filtre üreticisinin kimyasal seçim tablosu birlikte incelenmelidir.

A1P3 Filtre Ne Demek?

A1P3 işaretlemesi üç ayrı bilgiyi bir araya getirir:

• A: Kaynama noktası 65°C’nin üzerindeki ve üreticinin onayladığı belirli organik gaz ve buharlar,
• 1: Düşük kapasiteli gaz filtresi sınıfı,
• P3: Yüksek seviyeli partikül filtresi sınıfıdır.

A1P3 filtre, ortamda uygun organik buharla birlikte toz, sıvı sis veya aerosol bulunduğunda değerlendirilebilir.

A1 kapasitesi çoğunlukla daha kısa süreli, daha düşük konsantrasyonlu veya sınırlı organik buhar işlerinde gündeme gelir. Bununla birlikte gerçek kullanım süresi yalnızca A1 işaretine bakılarak belirlenemez.

Kimyasalın filtre üzerindeki tutunma süresi; kimyasal türüne, konsantrasyona, sıcaklığa, neme, kullanıcının solunum hızına ve filtrenin yapısına göre değişir.

A2P3 Filtre Ne Demek?

A2P3 işaretlemesinde:

• A: Kaynama noktası 65°C’nin üzerindeki uygun belirli organik gaz ve buharları,
• 2: Orta kapasiteli gaz filtresi sınıfını,
• P3: Yüksek seviyeli partikül filtresi sınıfını gösterir.

A2P3 filtre, A1P3 ile aynı organik gaz grubunu ve aynı P3 partikül sınıfını hedefler. Temel fark, A2 bölümünün organik gaz ve buharlar için daha yüksek emme kapasitesine sahip olmasıdır.

A2P3 filtrenin daha yüksek kapasitede olması:

• Her organik kimyasaldan koruduğu,
• Her konsantrasyonda kullanılabildiği,
• Kapalı ve oksijen yetersiz alanlarda kullanılabildiği,
• AX, B, E veya K sınıfındaki gazları kapsadığı,
• İzosiyanatlı boya püskürtmede her zaman yeterli olduğu,
• Sabit bir saat veya gün boyunca kullanılabileceği anlamına gelmez.

A1P3 ile A2P3 Arasındaki Fark Nedir?

P3 Bölümü Neye Karşı Korur?

P3, kombine filtrenin partikül bölümüdür. Uygun maske gövdesi ve çalışma koşullarında aşağıdaki parçacık türleri için değerlendirilebilir:

• Katı endüstriyel tozlar,
• Sıvı aerosoller ve sisler,
• Boya püskürtme sırasında oluşan boya sisi,
• Zımpara ve yüzey hazırlama tozu,
• Metal ve kaynak dumanı partikülleri,
• İlaçlama sırasında oluşan uygun aerosoller,
• Toz boya partikülleri,
• Risk değerlendirmesinin P3 sınıfını gerektirdiği diğer partiküller.

P3 bölümü organik buharı filtrelemez. Organik gaz-buhar koruması A bölümüyle sağlanır.

Yalnızca partikül bulunan ortamda A1P3 veya A2P3 yerine daha hafif bir P3 partikül filtresi yeterli olabilir. Gereksiz gaz filtresi kullanmak filtrenin ağırlığını, maliyetini ve solunum direncini artırabilir.

A1P3 ve A2P3 Hangi İşlerde Kullanılır?

Aşağıdaki tablo genel seçim mantığını gösterir. Kesin karar kullanılan ürünün Güvenlik Bilgi Formu ve filtre üreticisinin seçim tablosuyla doğrulanmalıdır.

Boya ve Tiner İçin A1P3 mü A2P3 mü?

Boya, tiner, vernik ve solvent ürünlerinin tamamı aynı kimyasal içeriğe sahip değildir. Bu nedenle yalnızca “boya yapacağım” denilerek A1P3 veya A2P3 seçimi yapılamaz.

Seçim sırasında:

• Boyanın, verniğin ve tinerin Güvenlik Bilgi Formları ayrı ayrı incelenmelidir.
• Organik maddelerin tam adı ve CAS numaraları belirlenmelidir.
• Kimyasalın kaynama noktası kontrol edilmelidir.
• Püskürtme sırasında P3 gerektiren boya sisi oluşup oluşmadığı değerlendirilmelidir.
• A1 veya A2 kapasitesi çalışma yoğunluğuna göre belirlenmelidir.
• Ürün izosiyanat içeriyorsa filtreli maske kullanımının uygun olup olmadığı ayrıca değerlendirilmelidir.
• Havalandırma, boya kabini ve yerel emiş koşulları kontrol edilmelidir.

Genel boya ve solvent seçimi için boya kokusu için maske rehberini inceleyebilirsiniz.

2K ve izosiyanatlı oto boya için solunum koruma rehberini inceleyin.

A Filtre ile AX Filtre Arasındaki Fark

A sınıfı filtreler kaynama noktası 65°C’nin üzerindeki uygun belirli organik gaz ve buharlar için kullanılır.

Kaynama noktası 65°C veya altında olan bazı düşük kaynama noktalı organik maddelerde A1P3 veya A2P3 yerine özel AX ya da AXP3 filtre gerekebilir.

AX ve AXP3 filtrelerin kullanım sınırlarını inceleyin.

A1P3 ile ABEK-P3 Aynı mı?

Hayır. A1P3 veya A2P3 yalnızca A grubundaki uygun organik gaz-buharlarla P3 partikülleri kapsar.

ABEK-P3 ise filtre sınıfına göre aşağıdaki grupları bir araya getirir:

• A: Uygun organik gaz ve buharlar,
• B: Karbon monoksit hariç uygun belirli inorganik gaz ve buharlar,
• E: Uygun belirli asit gazları ve buharları,
• K: Amonyak ve uygun belirli organik amonyak türevleri,
• P3: Partiküller.

ABEK-P3’ün daha fazla harf içermesi her işte daha doğru seçim olduğu anlamına gelmez. Gereksiz geniş kapsam, filtrenin ağırlığını ve solunum direncini artırabilir.

Filtre işte bulunan gerçek kimyasal gruplara göre seçilmelidir.

A1P3 ve A2P3 Karbon Monoksitten Korur mu?

Hayır. A1P3 ve A2P3 filtreler karbon monoksit için tasarlanmış filtre sınıfları değildir.

Karbon monoksit:

• A filtresi kapsamında değildir.
• P3 filtresi kapsamında değildir.
• ABEK filtresiyle otomatik olarak kontrol edilmez.
• Kokusuna veya tadına güvenilerek fark edilemez.
• Özel CO filtresi veya ortam koşullarına göre hava sağlayan sistem gerektirebilir.
• Oksijen yetersizliğiyle birlikte bulunabilecek kapalı alanlarda filtreli maskeler uygun olmayabilir.

A1P3 ve A2P3 Amonyaktan Korur mu?

Amonyak ve belirli organik amonyak türevleri genel olarak K sınıfı filtre grubunda değerlendirilir.

A1P3 veya A2P3 üzerindeki A işareti amonyak koruması göstermez. Ortamda amonyak bulunuyorsa K, KP3 veya uygun ABEK-P3 sınıfı filtre değerlendirilmelidir.

Kesin seçim kimyasalın türü ve konsantrasyonuna göre üretici tablosundan doğrulanmalıdır.

A1P3 ve A2P3 Asit Gazlarından Korur mu?

A sınıfı organik gaz ve buharları ifade eder. Hidrojen klorür veya sülfür dioksit gibi uygun belirli asit gazları E sınıfı filtrelerle değerlendirilir.

Ortamda organik buharla birlikte asit gazı ve partikül bulunuyorsa yalnızca A1P3 veya A2P3 yerine AEP3, ABEP3, ABEKP3 veya üreticinin belirttiği başka kombine filtre gerekebilir.

Yarım Yüz Maske mi Tam Yüz Maske mi?

Maske gövdesi, filtrenin sağladığı kimyasal kapsamı değiştirmez. A1P3 filtre tam yüz maskeye takıldığında ABEK-P3 filtreye dönüşmez.

A1P3 veya A2P3 Her Maskeye Uyar mı?

Hayır. Filtrelerin bağlantı sistemi, marka ve ürün serisi uyumlu olmalıdır.

Seçim sırasında:

• Maske ve filtrenin markası,
• Filtre bağlantı sistemi,
• Bayonet, vidalı veya özel bağlantı tipi,
• Tek ya da çift filtreli yapı,
• Yarım ve tam yüz maskesi uyumluluğu,
• Adaptör veya filtre tutucu ihtiyacı,
• Üreticinin onayladığı kombinasyon,
• Filtrenin son kullanma tarihi kontrol edilmelidir.

Çift Filtreli Maskelerde Filtreler Nasıl Değiştirilir?

Çift filtreli sistemlerde sağ ve sol filtre aynı anda değiştirilmelidir.

Filtrelerin:

• Aynı marka ve modelde,
• Aynı filtre sınıfında,
• Benzer üretim ve son kullanma döneminde,
• Aynı anda ambalajından çıkarılmış,
• Aynı kullanım geçmişine sahip olması gerekir.

Bir filtreyi yeni, diğerini kullanılmış bırakmak sağ ve sol tarafta farklı solunum direnci oluşturabilir ve filtre değişim takibini bozabilir.

Filtre Seçiminde Güvenlik Bilgi Formu Nasıl Kullanılır?

Bir ürünün Güvenlik Bilgi Formunda özellikle aşağıdaki bölümler kontrol edilmelidir:

• Bileşim: Kimyasal adları, CAS numaraları ve karışım oranları,
• Maruziyet kontrolleri: Önerilen solunum, göz, el ve cilt koruması,
• Fiziksel özellikler: Kaynama noktası, buhar basıncı ve fiziksel hâl,
• Toksikolojik bilgiler: Solunum, cilt ve hassaslaştırma riskleri,
• Yangın ve reaktivite: Yanıcılık, bozunma ürünleri ve uyumsuz maddeler,
• Elleçleme ve depolama: Havalandırma ve güvenli kullanım koşulları.

Güvenlik Bilgi Formunda yalnızca “organik buhar filtresi kullanın” yazması, A1 veya A2 seçimini tek başına belirlemeyebilir. Ortam konsantrasyonu ve kullanım süresi de değerlendirilmelidir.

Kimyasal adı belirlenemiyor veya Güvenlik Bilgi Formu yetersizse filtre seçimi tahminle yapılmamalıdır.

Kimyasala göre filtre seçim adımlarını inceleyin.

A1P3 ve A2P3 Filtre Ne Zaman Değiştirilir?

Gaz ve buhar filtrelerinin bütün işyerlerinde geçerli sabit bir kullanım süresi yoktur.

Filtrenin hizmet ömrünü etkileyen faktörler şunlardır:

• Kimyasalın türü ve karışım yapısı,
• Ortamdaki gaz veya buhar konsantrasyonu,
• A1 veya A2 kapasite sınıfı,
• Sıcaklık ve bağıl nem,
• Çalışanın fiziksel eforu ve solunum hızı,
• Günlük kullanım süresi,
• Ortamda bulunan partikül miktarı,
• Filtrenin açıldıktan sonraki saklama koşulları,
• Filtre üreticisinin hizmet ömrü hesabı.

İşletmede filtrenin doygunluğa ulaşmasından önce değişmesini sağlayan yazılı bir değiştirme programı hazırlanmalıdır.

Partikül bölümü nedeniyle nefes alma direnci belirgin biçimde artarsa, filtre zarar görürse, ıslanırsa veya kirlenirse programlanan tarihten önce değiştirilmelidir.

Maske İçinde Koku veya Tahriş Hissedilirse Ne Yapılır?

Maske içinde kimyasal koku, tat, göz yanması veya solunum tahrişi hissedilirse:

1. Çalışma derhâl durdurulmalıdır.
2. Çalışan temiz havaya çıkmalıdır.
3. Maske kirlenmiş alanın içinde çıkarılmamalıdır.
4. Filtrenin doğru kimyasal için seçilip seçilmediği kontrol edilmelidir.
5. Filtrenin kullanım ömrü ve açılma tarihi incelenmelidir.
6. Maske ile yüz arasında kaçak olup olmadığı değerlendirilmelidir.
7. Filtre bağlantıları ve valfler kontrol edilmelidir.
8. Kimyasal yoğunluğunun filtreli maske sınırını aşmış olabileceği değerlendirilmelidir.
9. Problem çözülmeden aynı sistemle çalışmaya devam edilmemelidir.

A1P3 ve A2P3 Filtre Nasıl Saklanır?

Gaz filtreleri ambalajı açıldıktan sonra ortam havasındaki buhar ve nemi tutmaya başlayabilir. Bu nedenle kullanım dışında açıkta bırakılmamalıdır.

• İlk açılma tarihi filtrenin üzerine veya kayıt formuna yazılmalıdır.
• Filtreler çalışma alanının dışında saklanmalıdır.
• Hava geçirmeyen temiz bir kap veya uygun saklama poşeti kullanılmalıdır.
• Aşırı sıcak, soğuk ve nemden korunmalıdır.
• Doğrudan güneş altında bırakılmamalıdır.
• Filtreler solvent veya kimyasal kaplarının yanında açıkta tutulmamalıdır.
• Kirli ve temiz filtreler birbirinden ayrılmalıdır.
• Son kullanma tarihi ve üretici saklama talimatı kontrol edilmelidir.

A1P3 ve A2P3 Filtre Yıkanır mı?

Hayır. Gaz-partikül kombine filtreleri suya batırılmamalı, yıkanmamalı veya basınçlı havayla temizlenmemelidir.

Aşağıdaki işlemler filtrenin performansını bozabilir:

• Su ve deterjanla yıkama,
• Dezenfektan sıvısı püskürtme,
• Basınçlı hava tutma,
• Filtreyi sallama veya vurma,
• Filtre gövdesini açma,
• Isıtıcı veya fırınla kurutma,
• İçindeki aktif karbon veya filtre malzemesini değiştirmeye çalışma.

Tekrar kullanılabilir maske gövdesi, filtreler çıkarıldıktan sonra üreticinin belirttiği yöntemle temizlenebilir.

Yüz Uyum Testi ve Sakal Neden Önemlidir?

A1P3 ve A2P3 filtreler doğru seçilmiş olsa bile maske kullanıcının yüzüne sızdırmaz oturmuyorsa beklenen koruma sağlanamaz.

Bu nedenle:

• Kullanıcıya uygun maske marka, model ve bedeni seçilmelidir.
• Sıkı oturan yarım ve tam yüz maskelerde yüz uyum testi yapılmalıdır.
• Her kullanımdan önce sızdırmazlık kontrolü gerçekleştirilmelidir.
• Sakal ve kirli sakal maske contası altında bulunmamalıdır.
• Saç, gözlük sapı veya tulum kapüşonu contanın altına girmemelidir.
• Baş bantları aşınmış veya gevşemiş olmamalıdır.
• Maske modeli ya da bedeni değişirse uyum yeniden değerlendirilmelidir.

A1P3 ve A2P3 Kullanırken Yapılan Hatalar

• A2’nin A1’den daha yüksek filtreleme yüzdesi olduğunu düşünmek,
• A2P3 filtrenin bütün organik kimyasallardan koruduğunu varsaymak,
• Kimyasalın kaynama noktasını kontrol etmemek,
• AX gerektiren düşük kaynama noktalı kimyasallarda A2P3 kullanmak,
• A1P3 veya A2P3 filtrenin amonyak ve asit gazlarından koruduğunu düşünmek,
• Karbon monoksit riskinde A veya ABEK filtreye güvenmek,
• Sadece boya veya tiner adına bakarak filtre seçmek,
• 2K izosiyanatlı oto boyada filtreli maskeyi yeterli görmek,
• Yalnızca partikül bulunan işte gereksiz A-P3 filtre kullanmak,
• Her filtrenin her maskeye uyduğunu düşünmek,
• Farklı marka gövde ve filtreleri teknik onay olmadan birleştirmek,
• Çift filtreli maskede yalnızca tek filtreyi değiştirmek,
• Filtre değişimini yalnızca kokuya göre yapmak,
• Açılmış filtreyi çalışma alanında açıkta bırakmak,
• Filtreyi yıkamak veya basınçlı havayla temizlemek,
• Yüz uyum testini yaptırmamak,
• Sakallı yüzle sıkı oturan maske kullanmak,
• Oksijen yetersiz veya kimyasal yoğunluğu bilinmeyen ortamda filtreli maskeye güvenmek.

Sık Sorulan Sorular

A1P3 filtre nedir?

A1P3; kaynama noktası 65°C’nin üzerindeki uygun belirli organik gaz ve buharlar için düşük kapasiteli A1 filtreyle P3 partikül filtresinin birleşimidir.

A2P3 filtre nedir?

A2P3; uygun belirli organik gaz ve buharlar için orta kapasiteli A2 filtreyle P3 partikül filtresinin birleşimidir.

A1P3 ile A2P3 arasındaki fark nedir?

İki filtre aynı A organik buhar grubunu ve aynı P3 partikül sınıfını hedefler. A2’nin gaz tutma kapasitesi A1’den daha yüksektir.

A2, A1’den daha yüksek filtreleme yüzdesi mi sağlar?

Hayır. A1 ve A2 rakamları filtreleme yüzdesini değil, organik gaz-buhar filtresinin kapasite sınıfını ifade eder.

A2P3 boya için kullanılır mı?

Boya ve solvent içerisindeki kimyasallar A sınıfı kapsamındaysa, ortam filtreli maske kullanımına uygunsa ve partikül de oluşuyorsa değerlendirilebilir. Her boya için otomatik olarak uygun değildir.

A2P3 tiner kokusundan korur mu?

Tiner içerisindeki organik maddeler A sınıfı kapsamındaysa değerlendirilebilir. Tinerin tam kimyasal içeriği ve kaynama noktaları kontrol edilmelidir.

A1P3 sprey boya için yeterli mi?

Kısa, kontrollü ve uygun kimyasallı uygulamada değerlendirilebilir. Yoğun veya uzun püskürtmede A2P3, motorlu ya da hava beslemeli sistem gerekebilir.

A2P3 2K oto boya için yeterli mi?

İzosiyanat içeren 2K boya veya vernik püskürtmede filtreli maske yeterli kabul edilmemelidir. Uygun hava beslemeli sistem gerekir.

A1P3 ve A2P3 aseton için kullanılır mı?

Aseton düşük kaynama noktalı organik bir maddedir. Standart A1P3 veya A2P3 yerine üreticinin onayladığı AX ya da AXP3 filtre gerekebilir.

A2P3 amonyaktan korur mu?

Hayır. Amonyak için K veya uygun kombine filtre sınıfı değerlendirilmelidir.

A2P3 klordan korur mu?

A sınıfı klor korumasını göstermez. Klor gibi uygun inorganik gazlar için B veya uygun kombine filtre değerlendirilmelidir.

A2P3 karbon monoksitten korur mu?

Hayır. A ve P3 sınıfları karbon monoksiti kapsamaz. Özel CO koruması veya hava sağlayan sistem gerekebilir.

A2P3 ile ABEK-P3 aynı mı?

Hayır. A2P3 yalnızca uygun organik buhar ve partikülleri hedefler. ABEK-P3 ek olarak uygun B, E ve K gaz gruplarını da kapsar.

A2P3 filtresi kaç saat kullanılır?

Sabit bir saat yoktur. Kimyasalın türü, konsantrasyonu, sıcaklık, nem, çalışma süresi, solunum hızı ve filtre kapasitesine göre değiştirme programı hazırlanmalıdır.

A1P3 veya A2P3 filtre yıkanır mı?

Hayır. Gaz-partikül kombine filtreleri yıkanmamalı, suya batırılmamalı veya basınçlı havayla temizlenmemelidir.

A2P3 filtre her maskeye uyar mı?

Hayır. Filtre ve maske gövdesinin marka, seri ve bağlantı sistemi uyumlu olmalıdır.

A2P3 filtre sakalla kullanılır mı?

Sakal ve kirli sakal maskenin yüz çevresindeki sızdırmazlığını bozabilir. Filtrenin yüksek kapasitede olması bu kaçağı telafi etmez.

Sonuç: A1 ve A2 Kapasiteyi, P3 Partikül Korumasını Gösterir

A1P3 ve A2P3 filtreler, uygun belirli organik gaz-buharlarla partiküllerin birlikte bulunduğu işlerde kullanılan kombine filtrelerdir.

A1 ve A2 arasındaki fark filtreleme yüzdesi veya kimyasal çeşidi değil, gaz filtresinin kapasitesidir. Her iki filtrede de partikül bölümü P3 sınıfındadır.

Kesin seçim; kimyasalın adı, CAS numarası, kaynama noktası, konsantrasyonu, uygulama yöntemi, Güvenlik Bilgi Formu ve filtre üreticisinin seçim tablosuna göre yapılmalıdır.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Filtre seçimi; kimyasalın Güvenlik Bilgi Formu, CAS numarası, kaynama noktası, ortam ve kişisel maruziyet ölçümleri, oksijen seviyesi, kullanım süresi, filtre üreticisinin teknik dokümanı ve yetkili iş güvenliği uzmanının değerlendirmesine göre yapılmalıdır.