Elektronik üretimi ve elektronik tamiri yapılan işletmeler; dışarıdan bakıldığında temiz, sessiz ve düşük riskli çalışma alanları gibi görünse de, aslında birçok görünmez tehlikeyi aynı anda barındırır. Elektrik çarpması, statik elektrik (ESD), lehim dumanı, batarya yangınları, kimyasal maruziyet, hassas komponent hasarları, göz yaralanmaları, ergonomi problemleri ve yangın riskleri; bu sektörün en önemli iş sağlığı ve güvenliği başlıkları arasında yer alır.
Özellikle günümüzde telefon tamiri, laptop anakart onarımı, server sistemleri, medikal cihazlar, otomasyon kartları, endüstriyel elektronik kart tamiri, LED üretimi, SMT dizgi hatları, inverter ve güç elektroniği sistemleri gibi alanlar büyüdükçe, elektronik sektöründe profesyonel İSG uygulamaları daha da kritik hale gelmiştir.
Güç kaynakları, adaptörler, inverterler, UPS sistemleri, kondansatörler ve enerji verilen kartlar ciddi elektrik çarpması riski oluşturabilir.
Flux dumanı uzun süreli maruziyette solunum problemleri ve meslek hastalıklarına neden olabilir.
Şişmiş, hasarlı veya yanlış işlem gören lityum bataryalar yangın ve patlama riski taşır.
Statik elektrik hassas elektronik komponentlere görünmez hasar verebilir.
Elektronik tamir atölyelerinde en büyük hatalardan biri, enerjili devre üzerinde kontrolsüz çalışmaktır. Özellikle SMPS güç kaynakları, inverter kartları, UPS sistemleri, endüstriyel sürücüler, medikal cihazlar ve yüksek kapasiteli kondansatörler enerji kesildikten sonra bile tehlikeli olabilir.
Endüstriyel pano, güç elektroniği veya yüksek enerjili sistemlerde çalışan personeller için elektrik ark eldiveni, elektrikçi eldiveni ve elektrik ark flaşından koruyucu elbiseler kullanılmalıdır.
Elektrik çalışma alanlarında ayrıca uygun elektrikçi ayakkabıları tercih edilmelidir.
Elektronik sektöründe ESD yani elektrostatik deşarj, en pahalı ama en görünmez risklerden biridir. İnsan vücudu birkaç bin volt statik elektrik taşıyabilir. Bu voltaj insan tarafından hissedilmese bile mikroçipleri bozabilir.
Özellikle aşağıdaki ürünler ESD’ye çok hassastır:
Elektronik üretim ve tamir atölyelerinde lehimleme işlemleri sürekli yapılır. Ancak lehim işi yalnızca “küçük bir havya işi” değildir. Yüksek sıcaklık, flux dumanı, göz yaralanmaları, sıcak metal sıçraması ve yangın riskleri içerir.
Günümüzde telefon, laptop, drone, elektrikli bisiklet, scooter ve enerji depolama sistemleri nedeniyle lityum batarya kullanımı ciddi şekilde artmıştır.
Ancak lityum bataryalar delinme, ezilme, aşırı şarj, kısa devre veya hatalı tamir nedeniyle termal kaçak (thermal runaway) adı verilen kontrolsüz ısınma sürecine girebilir.
Elektronik sektöründe dağınık masa yalnızca görüntü problemi değildir. Vida, metal parça, lehim artığı, tel kırpıntısı ve iletken parçalar; kısa devre, komponent arızası ve yangın riskine neden olabilir.
Ayrıca kirli çalışma alanı ürün kalitesini de düşürür. Özellikle SMT dizgi, medikal elektronik ve hassas kart üretimlerinde temiz çalışma ortamı zorunlu hale gelir.
Lehim, pense, tornavida ve ölçüm cihazları düzenli yerleştirilmelidir.
Yetersiz ışık hata oranını artırır ve göz yorgunluğuna neden olur.
Uzun süre lehim yapan çalışanlarda boyun, omuz ve bilek sorunları oluşabilir.
| Ürün | Amaç | Kullanım Alanı |
|---|---|---|
| ESD Antistatik Ürünler | Statik elektrik kontrolü | Elektronik üretim ve tamir |
| Antistatik İş Elbiseleri | ESD riskini azaltmak | Kart dizgi ve montaj alanları |
| İş Güvenliği Maskeleri | Lehim dumanı ve partikül koruması | Lehimleme ve tamir alanları |
| Vizör ve Yüz Koruyucular | Lehim sıçraması ve batarya riski | Batarya tamiri ve test alanları |
| Elektrik Ark Eldivenleri | Elektrik koruması | Pano ve yüksek enerji sistemleri |
| Elektrikçi Ayakkabıları | Elektrik çalışma güvenliği | Enerjili çalışma alanları |
Elektronik üretim ve elektronik tamiri yapılan işletmelerde güvenlik yalnızca mevzuat zorunluluğu değildir. Aynı zamanda ürün kalitesi, müşteri memnuniyeti, garanti maliyetleri ve marka itibarı için kritik öneme sahiptir.
Elektrik güvenliği, ESD kontrolü, lehim dumanı yönetimi, batarya güvenliği, ergonomi, yangın önlemleri ve uygun KKD kullanımı birlikte ele alındığında hem çalışan güvenliği hem de üretim kalitesi ciddi şekilde yükselir.
Propazar olarak elektronik üretim ve tamir alanları için ESD antistatik ürünler, antistatik iş elbiseleri, elektrikçi ekipmanları, maskeler ve elektrik koruma çözümleriyle işletmelerin daha güvenli çalışma alanları oluşturmasına destek oluyoruz.