Dräger X-am gaz ölçüm cihazları; oksijen seviyesinin, yanıcı gaz ve buharların ve çeşitli toksik gazların izlenmesi için kullanılan profesyonel portatif dedektörlerdir. Cihazın ölçebileceği gazlar, sensör sayısı ve kullanım biçimi seçilen modele ve cihaz yapılandırmasına göre değişir.
Cihazın açılması ve ekranda değer göstermesi sensörlerin doğru çalıştığını kanıtlamaz. Kullanımdan önce cihaz durumu, batarya, sensörler, alarm işlevleri, bump test sonucu ve kalibrasyon geçerliliği işletmenin prosedürlerine ve üreticinin talimatlarına göre kontrol edilmelidir.
Gaz ölçüm cihazları, çalışma ortamındaki görünmeyen atmosfer tehlikelerinin belirlenmesine yardımcı olur. Tehlike yalnızca zehirli bir gazın bulunması değildir; oksijen seviyesinin düşmesi veya yükselmesi ve yanıcı gazların patlama sınırına yaklaşması da ciddi risk oluşturabilir.
Oksijen yetersizliği veya oksijen zenginleşmesi bulunan atmosferlerin belirlenmesine yardımcı olur.
Metan ve diğer yanıcı gaz veya buharların patlayıcı atmosfer oluşturma riskinin izlenmesinde kullanılır.
Karbonmonoksit, hidrojen sülfür, azot dioksit ve kükürt dioksit gibi toksik gazların izlenmesine yardımcı olur.
Çalışanın solunum bölgesinde taşıdığı cihazla vardiya boyunca atmosfer değişimlerinin izlenmesini sağlar.
| Model | Gaz sayısı | Ana kullanım odağı | Öne çıkan özellik |
|---|---|---|---|
| X-am 2500 | 1–4 gaz | Kişisel hava izleme | Yanıcı gazlar, oksijen ve seçilen toksik gaz sensörleri |
| X-am 2800 | 1–4 gaz | Kişisel hava izleme ve filo yönetimi | Dayanıklı CatEx sensörü ve uyumlu veri yönetimi seçenekleri |
| X-am 5000 | 1–5 gaz | Kişisel hava izleme | Yanıcı gaz, oksijen ve çeşitli toksik gaz sensörleri |
| X-am 5600 | 1–6 gaz | Gelişmiş kişisel hava izleme | Kızılötesi sensör teknolojisi bulunan yapılandırma seçenekleri |
| X-am 8000 | 1–7 gaz | Kapalı alan ön ölçümü ve pompalı gaz ölçümü | Dahili pompa, hortumla uzaktan numune alma ve ölçüm yardımcıları |
Propazar’da bulunan güncel cihazları ve sensör seçeneklerini ölçüm cihazları kategorisinde inceleyebilirsiniz. Tüm Dräger ürün grupları için Dräger ürünleri sayfasına geçebilirsiniz.
Yanıcı gazlar ve buharlar, oksijen ve seçilen toksik gazlar için 1–4 gazlı kişisel hava izleme cihazı.
Ürünü inceleyin →Kişisel hava izleme için 1–5 gazlı, farklı sensör yapılandırmalarıyla sunulan portatif çoklu gaz dedektörü.
Ürünü inceleyin →Yedi gaza kadar ölçüm, dahili pompa ve hortumla uzaktan numune alma gerektiren profesyonel uygulamalar için geliştirilmiştir.
Ürünü inceleyin →Cihaz çalışanın kıyafetinde, solunum bölgesine yakın konumda taşınır. Amaç çalışanın bulunduğu atmosferdeki değişiklikleri vardiya boyunca sürekli izlemektir.
Çalışan alana girmeden önce hortum ve pompa kullanılarak içeriden numune alınır. Amaç çalışanın tehlikeli atmosfere fiziksel olarak maruz kalmadan önce ortamın kontrol edilmesidir.
Ölçüm cihazını el veya ip yardımıyla alana sarkıtmak; cihazın okunmasını, farklı seviyelerde kontrollü numune alınmasını ve çalışanın güvenli mesafede kalmasını zorlaştırabilir. Kapalı alan ön ölçümünde uygun pompa, hortum, prob ve üretici tarafından belirtilen numune alma prosedürü kullanılmalıdır.
| Ölçüm biçimi | Nasıl çalışır? | Başlıca kullanım |
|---|---|---|
| Difüzyon modu | Çevredeki hava doğal hareketle sensörlere ulaşır | Çalışanın üzerinde sürekli kişisel hava izleme |
| Pompa modu | Hava, hortum veya prob üzerinden cihazın sensörlerine çekilir | Kapalı alan ön ölçümü, tank ve uzak noktadan numune alma |
Bazı cihazlar dahili pompaya sahipken bazı modeller harici pompa aksesuarıyla kullanılabilir. Cihaz, pompa, hortum uzunluğu ve sensör tepki süresi birlikte değerlendirilmelidir.
Ölçülecek gazlar çalışma alanına ve proses risklerine göre belirlenmelidir. Aşağıdaki tablo, yaygın gazları ve genel risklerini özetler; her iş yeri için zorunlu sensör listesi olarak değerlendirilmemelidir.
| Gaz / ölçüm | Genel risk | Örnek çalışma alanı |
|---|---|---|
| O₂ – Oksijen | Oksijen yetersizliği veya zenginleşmesi | Tank, silo, rögar, kuyu ve inert gaz kullanılan alanlar |
| Ex / LEL | Yanıcı gaz ve buharların patlayıcı atmosfer oluşturması | Doğalgaz, petrol, solvent, boya ve kimyasal prosesler |
| CO – Karbonmonoksit | Renksiz ve kokusuz toksik gaz maruziyeti | Yanma, kazan dairesi, otopark, yangın ve motorlu ekipmanlar |
| H₂S – Hidrojen sülfür | Yüksek toksisite ve koku duyusunun güvenilmez hâle gelmesi | Atık su, kanalizasyon, biyogaz, petrol ve çürüyen organik maddeler |
| CO₂ – Karbondioksit | Oksijenin yerini alma ve yüksek konsantrasyon maruziyeti | İçecek, fermantasyon, soğuk depo, kuru buz ve kapalı alanlar |
| NH₃ – Amonyak | Toksik ve tahriş edici gaz maruziyeti | Soğutma tesisleri, gübre ve kimyasal prosesler |
| VOC | Uçucu organik bileşiklerin düşük seviyelerde ölçümü | Solvent, kimya, tank temizliği ve sızıntı araştırması |
Sensörlerin test gazına tepki verdiğini ve cihazın alarm sistemlerinin çalıştığını kısa sürede kontrol eder.
Cihazın gösterdiği değerler, bilinen konsantrasyondaki sertifikalı test gazıyla karşılaştırılır ve gerekli ayarlar uygulanır.
Test sıklığı; cihaz modeli, üretici talimatı, kullanım yoğunluğu, sensör türü, iş yerinin risk değerlendirmesi, şirket prosedürleri ve yürürlükteki şartlara göre belirlenmelidir. Bütün cihazlar için geçerli tek bir sabit süre kullanılmamalıdır.
Çok sayıda X-am veya Pac cihazının kullanıldığı işletmelerde bump test, kalibrasyon, kayıt ve cihaz filosu yönetimi önemli bir operasyon hâline gelir. Dräger X-dock istasyonları uyumlu cihazların test süreçlerini standartlaştırmak ve sonuçları kayıt altına almak amacıyla kullanılabilir.
Gövde, ekran, sensör girişleri, klips, şarj bağlantısı ve aksesuarlar hasar açısından incelenir.
Cihazın planlanan çalışma süresini tamamlayacak yeterli şarja sahip olduğu doğrulanır.
Sensör yapılandırması, kalibrasyon tarihi ve cihazın hata mesajları kontrol edilir.
İşletme prosedürüne göre sensör tepkisi ve alarm işlevleri uygun test gazıyla doğrulanır.
Sesli, ışıklı ve titreşimli alarmın kullanıcı tarafından fark edilebilir olduğu doğrulanır.
Test sonucu, cihaz kimliği, kullanıcı ve gerekli bakım işlemleri kayıt altına alınır.
Dräger alkolmetreler, nefes örneği üzerinden profesyonel alkol ölçümü yapılan uygulamalarda kullanılır. Fabrika girişleri, sürücü kontrolleri, güvenlik noktaları ve kurumsal denetimlerde cihazın sensör durumu, ağızlık hijyeni, kalibrasyon takibi ve ölçüm prosedürü önemlidir.
Temaslı ölçümlerde hijyen için her kullanıcıda temiz ve uyumlu ağızlık kullanılmalıdır.
Cihazın kalibrasyon süresi ve servis kayıtları düzenli biçimde takip edilmelidir.
Bekleme süresi, nefes örneği, tekrar ölçüm ve kayıt süreçleri kurum prosedürüne göre uygulanmalıdır.
İş yeri kontrolleri, resmî ölçüm ve yaptırım süreçleri aynı hukuki niteliğe sahip olmayabilir; kullanım amacı önceden belirlenmelidir.
| Sektör / çalışma | Örnek atmosfer riski | Ölçüm yaklaşımı |
|---|---|---|
| Kapalı alan çalışmaları | Oksijen, yanıcı ve toksik gazlar | Giriş öncesi pompalı ölçüm ve giriş sırasında sürekli izleme |
| Atık su ve kanalizasyon | H₂S, metan, oksijen değişimi | Çoklu gaz ölçümü ve kişisel dedektör |
| Petrol, gaz ve petrokimya | Yanıcı gazlar, VOC ve toksik maddeler | Prosese özgü sensörlerle kişisel ve pompalı ölçüm |
| Soğuk hava ve gıda tesisleri | Amonyak, CO₂ ve oksijen riski | Tesiste kullanılan soğutucu ve prosese uygun sensörler |
| Maden ve tünel | Metan, CO, oksijen ve diğer saha gazları | Uygun Ex onayı ve sensör konfigürasyonuyla sürekli izleme |
| İtfaiye ve acil müdahale | CO, HCN, yanıcı gazlar ve oksijen değişimi | Olay yerine ve göreve uygun çoklu gaz dedektörü |
Gaz ölçüm cihazlarında sensörler, batarya, alarm sistemleri, gövde, pompa, filtreler ve yazılım birlikte çalışır. Cihazın kullanım ömrü boyunca yalnızca kalibrasyon değil, fiziksel bakım ve arıza kontrolü de gerekebilir.
Sensör hataları, tepki süresi, ölçüm kararlılığı ve kullanım ömrü değerlendirilir.
Sesli, ışıklı ve titreşimli alarm işlevleri uygun prosedürlerle doğrulanır.
Batarya çalışma süresi, şarj aksesuarları ve fiziksel bağlantılar kontrol edilir.
Pompa akışı, kaçak, tıkanma, su tutucu ve numune hortumu uygunluğu incelenir.
Dräger X-am gaz ölçüm cihazları ve alkolmetrelerin ürün temini, bakım, kalibrasyon ve teknik süreçleri hakkında Propazar’dan bilgi ve yönlendirme talep edebilirsiniz. İşlem kapsamı cihaz modeli, sensörler, arıza durumu ve servis şartlarına göre belirlenir.
Ölçülebilen gazlar model ve sensör yapılandırmasına göre değişir. Oksijen, yanıcı gazlar, CO, H₂S, NO₂, SO₂, CO₂, VOC ve farklı toksik gazlara yönelik sensör seçenekleri bulunabilir.
Yaygın dört gaz yapılandırması O₂, Ex, CO ve H₂S sensörlerinden oluşabilir. Ancak ürünün gerçek sensör konfigürasyonu sipariş kodundan ve cihaz bilgilerinden doğrulanmalıdır.
Hayır. Bump test sensörlerin gaza tepki verdiğini ve alarmların çalıştığını kontrol eder. Kalibrasyon ise ölçüm değerlerinin bilinen test gazına göre doğrulanması ve gerekirse ayarlanmasıdır.
Kalibrasyon sıklığı cihaz modeli, sensör türü, üretici talimatı, kullanım yoğunluğu ve işletme prosedürüne göre değişir. Bütün cihazlar için tek bir sabit süre kabul edilmemelidir.
X-am 5000 ağırlıklı olarak kişisel hava izleme için kullanılan 1–5 gazlı bir cihazdır. X-am 8000 ise yedi gaza kadar ölçüm, dahili pompa ve kapalı alan ön ölçümüne yönelik gelişmiş işlevler sunabilir.
Hayır. Giriş öncesi ölçüm, çalışma süresince atmosferin değişmeyeceğini garanti etmez. Kapalı alan riskine göre giriş sırasında sürekli gaz izleme, havalandırma, gözcü, haberleşme ve kurtarma planı uygulanmalıdır.
Kiralama imkânı cihaz modeli, sensör yapılandırması, kullanım süresi ve mevcut stok durumuna göre değişebilir. İhtiyaç duyulan gazlar ve kullanım tarihi belirtilerek güncel bilgi alınmalıdır.
Teknik destek ve işlem imkânı cihaz modeli, seri numarası, arıza, sensör durumu ve yedek parça erişimine göre değerlendirilir. Cihaz bilgileri paylaşılmadan kesin servis kapsamı belirlenemez.
Teklif talebinde ölçülmesi gereken gazları, kullanım alanını, cihazın kişisel izleme veya kapalı alan ön ölçümü için kullanılacağını ve ihtiyaç adedini belirtin. Böylece uygun sensör ve cihaz yapılandırması daha doğru değerlendirilebilir.
Ölçüm cihazlarını inceleyin Dräger iş güvenliği rehberi